28- تجزیه ایران

یادداشت گری سیک از کارکنان شورای امنیت ملی برای مشاور امنیت ملی رئیس‌جمهور (برژینسکی)[1]

واشنگتن، 13 نوامبر 1979

موضوع: تجزیۀ ایران

در روند تصمیم‌گیری دربارۀ ایران، باید فضای تهران را در نظر بگیریم. آن‌ها به‌تازگی یک دولت را سرنگون کرده‌اند، بدون اینکه جانشینی شایسته برای آن داشته باشند؛ یک مبارزۀ تمام‌عیار برای قدرت میان بسیاری از گروه‌های نزدیک به خمینی در جریان است؛ وزارتخانه‌ها کارمندانی فاسد دارند؛ جنگی کوچک با کردها در جریان است و آن‌ها اکنون در شرف شکست قرار ندارند؛ جمعیتی خشمگین از کارگران بیکار، دیروز به وزارت کار حمله کردند و خواستار اقدامی برای اشتغال شدند؛ امروز گزارشی منتشر شد که بالگردهای عراقی وارد آسمان ایران شده‌اند و موجب واکنش نشان دادن پدافند هوایی شده‌اند. تمامی این مسائل و نیز مشکلات دیگر درحالی است که آن‌ها اکنون در امتحان اراده، کنار یک ابرقدرت قرار گرفته‌اند.

علاوه‌‌‌بر ملاحظۀ اینکه آن اتفاق نمی‌توانست برای یک دسته از آدم‌های خوب‌تر رخ بدهد، ما همچنین باید مراقب نشانه‌های فروپاشی کامل باشیم. خمینی تمام قدرت را در خود و شورای انقلاب متمرکز کرده است، اما سن او زیاد است. تجربۀ حکومت‌داری ندارد و «کارکنانی» متشکل از روحانیون ستیزه‌جو همراهی‌اش می‌کنند.

خطر ارتکاب اشتباهات بزرگ، اشتباه محاسباتی یا انجام اقدامات غیرعاقلانه، تنها ازروی استیصال، بسیار بالاست. ممکن است کاری از دست ما در این مورد برنیاید، اما نباید تصور کنیم با دشمنی مواجه هستیم که می‌تواند قضاوتی واقعی داشته باشد.