349- ارزیابی اطلاعاتی تیم رزمی دلتا

. پیام تیم رزمی مشترک دلتا[1] به گروه هوایی یکم عملیات‌ ویژه[2]، لشکر 101 هوابرد[3] و گردان یکم[4]، هنگ 75 تکاوران[5][6]

واشنگتن، 2 سپتامبر 1980، 1215Z                 نزدیک 002

موضوع: ارزیابی اطلاعاتی

ارجاع

ستاد مشترک نیروهای مسلح/ اسنوبیرد/ جیـ3، ارجاع 0288  

موضوع: پیش‌بینی اوضاع 60ـ90 روز[7]

1. (به‌کلی سرّی) این پیام، پیگیری مکتوب ارزیابی اطلاعاتی است که در جلسۀ برنامه‌ریزی تیم رزمی مشترک دلتا، مورخ 28 آگوست ارائه شد و بنابراین تکمیل‌کنندۀ آن است.

الف. شرایط بحران گروگان‌گیری همچنان مانند نوامبر و ماه‌های دیگر است، این مسئله مشکلی سیاسی است که راه‌حل سیاسی ندارد. راه‌حل‌های سیاسی محصول مصالحه هستند. در شرایط کنونی، مواضع دو طرف یعنی دولت آمریکا و نهادهای مسئول در ایران، قابل‌‌مذاکره نیستند.

‌ب. اگرچه امکان نیل به یک راهکار بشردوستانه وجود دارد، ولی بن‌بست سیاسی احتمالاً همچنان تا پس‌از 4 نوامبر ادامه می‌یابد و تا آن زمان، شاهد تغییر محسوسی نخواهیم بود.

بعداز 4 نوامبر، گزینه‌های پیش روی ایران عبارت است از: آزادی برخی از گروگان‌ها در کنار درخواست برای امتیازات بیشتر از دولت جدید آمریکا (اگر دولت جدیدی در کار باشد) یا ادامۀ اسارت بیشتر گروگان‌ها و آغاز نوعی محاکمه با حضور هیئت‌منصفۀ عالی، با هدف متهم‌ساختن دولت آمریکا و چند نفر از گروگان‌ها.

‌ج.   یکی از نقاط مبهم در معادلات جاری، سلامت جسمانی آیت‌الله خمینی است. او درحال‌حاضر، نیروی اصلی ایجاد ثبات محسوب می‌شود؛ اگر قرار به مرگ او به‌صورت طبیعی بود و شرایط جسمانی‌اش نیز چنین مسئله‌ای را تصدیق کند، هیچ تغییر قابل‌توجهی در شرایط گروگان‌ها به وجود نخواهد آمد؛ چراکه روحانیون تندرو اکنون از سلطه و نفوذ به‌مراتب بیشتری نسبت به دوران پیش‌از انتخابات مجلس و انتخاب نخست‌وزیر برخوردار هستند. بااین‌وجود، اگر خمینی ترور شود یا علت مرگش توطئۀ آمریکا اعلام شود، در آن صورت، آشوب و سردرگمی به وجود می‌آید و ظرف مدت سه تا پنج روز، جان گروگان‌ها به‌شدت در خطر خواهد بود.

2. (به‌کلی سرّی) در بررسی تهدید جاری، پنج تشکیلات و نهاد نیازمند توجه هستند.

الف. وضعیت ارتش ایران روز‌به‌روز به‌خاطر اخراج فرماندهان برجسته در راستای پاک‌سازی داخلی و مشکلات در حفظ برخی از سیستم‌های تسلیحاتی پیشرفته، بدتر می‌شود. بااین‌وجود، پدافند هوایی و سیستم‌های مرتبط هشداردهندۀ آن و نیز سیستم‌های توپ‌خانۀ پدافند هوایی[8] در کنار ساختار گزارش‌دهی ژاندارمری، ظرفیت خوبی برای شناسایی و مقابله با حملات هوایی ایجاد می‌کند.

‌ب. ساختار سپاه پاسداران روزبه‌روز بیشتر نظام‌مند می‌شود و بی‌تردید یکی از ابزارهای روحانیون است. پاسداران در مناطق روستایی تلاش کرده‌اند که جای ارتش را بگیرند، ولی ادغام این تلفیق رخ نداده است. در شهرهای بزرگ‌تر به‌ویژه تهران گزارش شده است که پاسداران از هر فرصتی برای زورگویی به مردم استفاده می‌کنند و در برخی محلات نیز حتی مکانیزمی برای دریافت پول تأمین امنیت و حفاظت ایجاد کرده‌اند.

‌ج. ترکیب دانشجویان متخاصم گویا تا حدودی تغییر کرده است، ولی همچنان سرنوشت گروگان‌ها در دستان رادیکال‌های هستۀ اصلی است که بسیاری از آن‌ها سوابق گرایشات مارکسیستی دارند؛ اگرچه جای هیچ تردید نیست که آن‌ها از حمایت پاسداران و روحانیون تندرویی همچون آیت‌الله بهشتی برخوردار هستند.

‌د. رسانه و افراد سیاسی مدعی اخلاق‌گرایی، خطر بزرگی برای هرگونه چشم‌انداز نیل به راه‌حل سیاسی محسوب می‌شوند و با اقدامات افشاگرانۀ دروغین، تهدید جدی برای برنامه‌ریزی نظامی نیز هستند. خطر اصلی آن‌ها در ظرفیتی است که برای ایجاد سطحی خطرناک از بی‌ثباتی، هم در مکان نگهداری گروگان‌ها و هم امنیت آن‌ها دارند.

‌ه. پنجمین تهدید، دستگاه اطلاعاتی اتحاد جماهیر شوروی و متحدینش است. سرویس‌های اطلاعاتی شوروی به‌خاطر نادیده‌گرفتن موضوع ماه آوریل خجالت‌زده شدند. آن‌ها دوست ندارند دوباره غافل‌گیر شوند. به‌علاوه، شوروی سعی می‌کند از چندین فرصت احتمالی نسبت به ایران بهره‌برداری کند. این کشور مشغول آماده‌سازی برای ورود نیروهای نظامی خود به خاک ایران، درصورت بروز آشوب و هرج‌ومرج است. همچنین، اتحاد جماهیر شوروی آماده است که درصورت هرگونه ورود نیروهای آمریکایی به داخل ایران، واکنش نشان بدهد و درحالی‌که این کشور مترصد بروز یکی از این فرصت‌هاست، برای تحقق منافعش و توجیه اقدامی یک‌جانبه اقدامات تبلیغاتی را نیز در دستور کار قرار داده است؛ به این بهانه که با حضور ادعایی نیروهای ضدانقلاب در ایران که علیه دولت این کشور و نیز دولت افغانستان فعالیت می‌کنند، مقابله نماید.

3. (به‌کلی سرّی) وضعیت گروگان‌ها

الف. پراکندگی خارج از محوطۀ سفارت را باید به‌عنوان یک واقعیت پذیرفت؛ در برنامه‌ریزی باید اهداف مختلف در نظر گرفته شود. مکان دقیق حضور گروگان‌ها به‌سبب اقدامات امنیتی و شناسایی بسیار شدیدی که دانشجویان مبارز و روحانیون انجام داده‌‌اند، همچنان نامعلوم است. در طول ماه گذشته، بیشتر خانواده‌های گروگان‌ها، نامه‌ای از عزیزان خود دریافت کرده‌اند. این نامه‌ها از حبس‌های طولانی‌‌مدت گروهی کوچک، فعالیت خارجی بسیار کم، عدم آزار و اذیت جسمانی و اجازۀ دریافت نامه و پیام حکایت داشته است و دست‌کم سه گروگان، نظامی و غیرنظامی، اظهار داشته‌اند که به همراه شش تا نه نفر دیگر، در زندان یا مکانی شبیه به یک زندان هستند.

‌ب. برآوردهای کنونی دربارۀ بیش از نیمی از گروگان‌ها که احتمالاً در تهران هستند، بدین‌شرح است: وزارت امور خارجه (3)، محوّطۀ سفارت: دفتر نمایندگی سیاسی 3ـ5، انبار 3ـ5؛ زندان یا ویلایی در شمال تهران (16ـ18). درمجموع براساس [کمتر از یک سطر از طبقه‌بندی خارج نشده است] گویا در کل کشور و در قالب گروه‌های سه تا پنج‌نفره پخش شده‌اند. برآورد 25 آگوست سیا، دربردارندۀ ده مکان احتمالی برای حضور گروگان‌هاست، ولی برخی معتقد هستند که تعداد واقعی آن‌ها کمتر از این است و احتمالاً بیشتر از سه یا پنج مکان نیستند. مکان نگهداری آن‌ها معمولاً خانه‌ای دوطبقه است که اطرافش با دیوارهای محافظ پوشانده شده است و در محله‌ای آرام قرار گرفته است.

4. (به‌کلی سرّی) برنامه‌ریزی عملیاتی: ما در زمان انجام بررسی‌ و مقایسۀ مکان‌های احتمالی نگهداری از گروگان‌ها، توانستیم دست‌کم یک منطقه برای فرود هواگرد ثابت‌بال در فاصلۀ صدمایلی دریایی هریک از مکان‌هایی بیابیم که احتمال بیشتری می‌رود که گروگان‌ها در آن باشند و نیز دست‌کم یک سرپل هوایی فعال که ظرفیت انتقال و خارج‌ساختن گروگان‌ها را داراست، در دوازده‌پانزده‌مایلی شناسایی شد. در میان همۀ این نقاط، تهران بالاترین امکان را برای نفوذ و سپس خارج‌ساختن گروگان‌ها دارد.

الف. در محدودۀ شهر، هر دو [فرودگاه] مهرآباد و دوشان‌تپه، امکان عملیات را دارند؛ به‌شکلی که از سفارت تا دوشان‌تپه پنج‌شش دقیقه و از مهرآباد نیز بیست تا بیست‌وپنج دقیقه با خودرو فاصله است.

‌ب. در مناطق نزدیک حاشیۀ‌ شهر، دست‌کم دو مکان دیگر شناسایی شد که هواپیمای سی ـ130 می‌تواند در آنجا فرود بیاید و نیز دو نقطۀ دیگر نیز در فاصلۀ سی مایل دریایی کشف شدند.

‌ج.   کمی دورتر، منظریه نیز قابل‌استفاده است. به‌علاوه، سه نقطه با قابلیت فرود هواگرد ثابت‌بال (یک سی ـ141) در سمنان شناسایی شده‌اند.

‌د. جست‌وجو برای یافتن نقاط دیگر و نیز بررسی میدانی مکان‌های مناسب‌تر ظرف سه‌چهار هفتۀ آینده آغاز خواهد شد.

5. (به‌کلی سرّی) به‌طور خلاصه، سه نکته را در برنامه‌ریزی و آموزش‌های آتی باید مدنظر داشت.

الف. شرایط باثبات نیست و نقاط تأییدشدۀ امروز ممکن است فردا دیگر تکذیب شوند؛ چراکه دانشجویان متخاصم به شایعات خبری واکنش نشان می‌دهند.

‌ب. نکتۀ دوم این است که اتحاد جماهیر شوروی به‌دنبال به‌دست‌آوردن اطلاعاتی دربارۀ مداخلات نظامی آمریکا در ایران است و نیروهایش را در مرز ایران، آماده نگاه داشته است تا به‌محض بروز فرصت، وارد ایران شوند. یک عملیات نجات طولانی و نیز گسترده که قبل و در زمان انجامش تأثیر بزرگی از خود به جا می‌گذارد، منطق و دلیل لازم را به شوروی می‌دهد تا به «مداخلۀ آمریکا» واکنش نشان دهد.

‌ج. نکتۀ سوم و پایانی این است که فارغ از برداشت گروه هالووی مبنی‌بر اینکه امنیت عملیاتی که در طول برنامه‌ریزی مأموریت پیشین نجات گرفته شد، بیش از حد سخت‌گیرانه بوده است،[9] ولی در آن زمان یک ضرورت بود و اکنون نیز بی‌شک لازم و ضروری است.

در عملیات قبل، محرمانه‌بودن بیشتر از موفقیت اهمیت داشت و اکنون نیز این مسئله بی‌شک صادق است. محرمانه‌‌بودن برای موفقیت مأموریت و نیز صلح جهانی ضروری است. شوروی آماده و مترصد است و با پیش‌بینی تحولات در جست‌وجوی نشانه‌ای است که از فرارسیدن زمان ورود به منطقۀ شمالی حکایت دارد.