سند شماره

161- طرح خارج کردن آمریکایی از تهران

موضوع سند

متن سند

صورت‌جلسۀ جلسۀ کمیتۀ هماهنگی ویژه[1]

واشنگتن، 23 ژانویه 1980، 10:۳5 ـ 10:۵5 صبح

موضوع: ایران

شرکت‌کنندگان:

وزارت امور خارجه

پیتر تارنوف

وزارت دفاع

رابرت کومر

ستاد مشترک نیروهای مسلح

ژنرال جان پاستی

سازمان سیا

دریابُد استانسفیلد ترنر

وزارت دادگستری

جان شنفیلد

ادارۀ مدیریت و بودجه

جان وایت

کاخ سفید

دیوید آرون

صورت‌جلسه

دیوید آرون ریاست جلسۀ کمیتۀ هماهنگی ویژه را بر عهده داشت. دریابُد ترنر ابتدا توضیحاتی دربارۀ عملیات خروج ده‌ها آمریکایی از تهران ارائه داد. دریابُد ترنر خاطرنشان کرد ازآنجایی‌که این یک عملیات جمع‌آوری اطلاعات نبود، بنابراین وجودِ یافته در قالب هیوز ـ رایان ضرورت داشت.[2] آرون اضافه کرد که قصد داریم کمیته‌ها را تا زمانی‌که به این نتیجه نرسیدیم که خطر افشای اطلاعات بسیار پایین است، باخبر نسازیم؛ بنابراین، آن‌گونه که رویۀ ما پیش‌تر اطلاع‌رسانی «به‌موقع» بوده است، در این باره اطلاع قبلی نخواهیم داشت.

آقای آرون همچنین خاطرنشان کرد که یافته به سیا این اختیار را می‌دهد که در خارج‌ساختن گروگان‌ها از سفارت آمریکا نقش داشته باشد. او همچنین اظهار داشت که درحال‌حاضر نسبت‌به این موضوع تأمل نشده است، ولی اگر قرار باشد در آینده اقدام سریعی انجام گردد، باید چنین اختیاری داشته باشیم.

اعضای کمیته با این یافته موافق بودند. وزارت دادگستری نیز به‌طور خاص، با شرایط آن موافقت کرد. کمیته سپس درمورد چگونگی رفتار با آمریکایی‌های خارج‌شده بحث کرد؛ به‌شکلی که احتمال افشای اطلاعاتی که بر گروگان‌ها یا دولت کانادا که تاکنون در تأمین امنیت آن‌ها همکاری داشته است، تأثیر منفی می‌گذارد، به حداقل برسد.

ژنرال پاستی موافقت کرد که یک پایگاه نظامی در ایالات متحده مشخص کند که آمریکایی‌ها بتوانند پس‌از چند روز استراحت در زوریخ، به آنجا اعزام شوند. می‌توان به بستگان این افراد اجازه داد که تماس تلفنی داشته باشند و حتی با آن‌ها ملاقات کنند. بااین‌حال، پس‌از خروج آمریکایی‌ها از ایران، همۀ این ترتیبات باید انجام شود؛ زیرا بدیهی است که نظرات آن‌ها باید مورد توجه قرار گیرد.[3]

[1]. Carter Library, National Security Affairs, Brzezinski Material, Subject File, Box 38 Serial XX—Sensitive, 1/80–3/80.

به‌کلی سرّی؛ دارای حساسیت بالا؛ تنها برای مشاهده. جلسه در اتاق وضعیت کاخ سفید برگزار شد.

[2]. نک: سند 44.

[3]. تارنوف در یادداشت مورخ 24 ژانویه، پیشنهاد داد که ونس به کارتر اطلاع دهد که «طرح خارج‌کردن شش آمریکایی از سفارت کانادا، در جریان است» و اینکه آن‌ها باید بین روزهای شنبه 26 ژانویه و آغاز هفتۀ آتی از ایران خارج شده باشند. تارنوف همچنین اضافه کرد که این شش نفر ابتدا به اروپا می‌روند و هم‌زمان کانادا نیز سفارت خود را در تهران تعطیل خواهد کرد. او نتیجه گرفت که «همکاری کانادایی‌ها عالی بوده است.»

Department of State, Records of the Secretary of State, 1977–1980, Lot 84D241, Presidential Breakfasts Jan/Feb/Mar 1980.

منبع: - جلد - صفحه