سند شماره

111- تفرقه افکنی در آذربایجان

موضوع سند

متن سند

یادداشت گری سیک از کارکنان شورای امنیت ملی برای مشاور امنیت ملی رئیس‌جمهور (برژینسکی)[1]

واشنگتن، 21 دسامبر 1979

موضوع: ایران ـ [کمتر از یک سطر از طبقه‌بندی خارج نشده است]

[دو پاراگراف (سیزده‌‌و‌نیم سطر) از طبقه‌بندی خارج نشده است.]

آذربایجان تقریباً 10 درصد جمعیت ایران را در خود جای داده است. به‌علاوه، نزدیک به یک‌سوم کل جمعیت ایران اصالتی آذربایجانی دارند. این جمعیت گسترده اکثریت بازار تهران بودند و در گروه کارمندان نیز نمایندگان متعددی دارد. رهبر معنوی آن‌ها شریعتمداری است؛ کسی که قدرتمندترین نماد بالقوۀ یک مخالف مشروع با خمینی در تمام ایران محسوب می‌شود.

آذربایجانی‌ها در مرز ترکیه هستند و به زبان ترکی سخن می‌گویند؛ مرز یک غربال‌کننده است. آذربایجان در نهضت‌های انقلابی «رهبری» تصدیق شده است. این منطقه رهبری جریان در سال 1906 را به عهده داشت و آشوب‌های تبریز اولین رویدادهای مهمی بودند که از سقوط شاه حکایت کردند. مردم این منطقه ازنظر سیاسی آگاه، فعال و مبارزانی سرسخت هستند.

[یک پاراگراف (دوازده سطر) از طبقه‌بندی خارج نشده است.]

هم‌زمان که ما درحال بررسی گزینه‌ها در چهارچوب یافتۀ جدید هستیم،[2] من پیشنهاد می‌کنم که به این راهبرد توجه بیشتری داشته باشیم.

[1]. Carter Library, National Security Affairs, Staff Material, Middle East File, Box 35, Subject File, Iran [Cables & Memos] 11–12/79.

سرّی؛ حساس.

[2]. پیوست‌شده به سند 110.

منبع: - جلد - صفحه